Atatürk’ün ölümünden sonra iki farklı nüfus cüzdanı hazırlandı. Nüfus cüzdanına doğum tarihi 1880 yılı olmasına rağmen 1881 yazıldı. Atatürk’ün nüfus cüzdanından Mustafa ismini sildiler. Sadece İslam Peygamberi Hz. Muhammed’in ismini çağrıştırdığı için!



1934 yılı geldiğinde modern Türkiye’nin sürdürdüğü yenilik hareketleri çerçevesinde her yurttaşın kimlik ve kişiliğini resmi belge ile belirleyecek olan ”Soy ismi” kanunu hazırlama çalışmaları başlatıldı. Geçmişte kullanılan sülale şöhretleri bırakılarak Türkçeye uygun soy isimler alınacaktı. Hemen herkes soy ismi kanunu çerçevesinde kendisi için uygun olan bir soy ismi araştırmaya başladı. O günlerde Reisicumhur MUSTAFA Kemal’ de kendisi için soy ismi olarak “Öz” kelimesini benimsemiş ve yakın çevresine de bildirmişti. “Öz”, asıl esas anlamlarına geliyordu. Bir insan olarak geçmişe köklere bağlılığı da ifade ediyordu “Öz”…

Ancak onun yakın çevresi ve TBMM’deki arkadaşları kanun teklifi hazırlayarak “ATATÜRK” soy ismini uygun gördü. 24 kasım 1934 tarihinde kabul edilen soy ismi kanunu sonraki günlerde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girdi.

Atatürk, 10 Kasım 1938 tarihinde son nefesini verdiğinde onun hakkında Türk ve dünya basınında ayrıntılı yazılar çıktı. Yerel ve ulusal gazeteler ve dergilerde onun kısa özgeçmişi hakkındaki verilen bilgilerde 1880 yılında doğduğu ve 1938’de öldüğü bilgileri yer aldı. Ülke çapında yayınlanan YAVRUTÜRK dergisinin kapağında da aynı bilgilere yer verildi.

Atatürk’ün ölümünden kısa süre sonra onun kimliğini belirleyecek nüfus cüzdanının örneği kamuoyuna yansıdı. “993.815.5” seri numarası ile ilk sayfasının görüntüsü verilen nüfus cüzdanındaki bilgilere göre: Adı: Kamal, Soyadı-Atatürk, Babasının adı- Ölmüş. Alirıza , Anasının adı-Zübeyde, Doğum yeri Selanik, doğum tarihi-1881 yazıyordu.

Atatürk nüfus cüzdanına dikkatle bakanlar resmi bilgilerin birbirini tutmadığı ikinci bir nüfus cüzdanının varlığını hemen öğrenebilirler. İkinci nüfus cüzdanında adı bölümünün karşısına “Kemal” yazısı el yazısı ile yerleştirilmiş… Nüfus cüzdanlarını yan yana getirdiğinizde her ikisi arasındaki farklılıklar/ çelişkiler hemen dikkat çekiyor. Birinci cüzdandaki fotoğrafı soluk sarı ve siyah renklerin hakim olduğu 1930 yılında Cumhurbaşkanı seçildiğinde çektirdiği fotoğraftan bir kopya alınmak suretiyle gerçekleştirilmiş. Ancak fotoğrafın üzerinde mühür yok. İçişleri Bakanlığı’na bağlı olan nüfus idaresinin cumhurbaşkanı Atatürk için hazırlattığı nüfus cüzdanında mühür olmaması onun resmi geçerliliğinin de şüpheyle karşılanmasını gerektirir. Nüfus cüzdanında yer alan adı bölümünün karşısındaki “Kamal” ismi resmi çevrelerin verdiği bilgilere göre “Yüksek/sağlam kale” anlamına gelmiş olsa da aslında “Kam-al” sözlerinin birleşmesidir, ki “Kam/ intikam- al” anlamına gelir. Koskoca Atatürk, kimlik cüzdanında belirtildiği gibi “kimden intikam alacak?”

Diğer nüfus cüzdanında ise siyah-beyaz portre fotoğrafın üzerinde nüfus idaresinin onay mührü var. Adı bölümünün karşısında da “Kemal” yazıyor. Ama ikinci cüzdanın sayfasına dikkatlice bakıldığında seri numarası bölümlündeki silinti ve kazıntı dikkati çekiyor, bir şekilde cüzdan hazırlayıcısı ihmal dalgınlık veya aceleye getirilen telaş,panik ortamında nüfus cüzdanı üzerinde oynama yapmış… Silinti veya kazıntı böyle bir davranışın eseri idi. Her iki nüfus cüzdanı yan yana getirildiğinde “Kamal” yazılı olanın üzerinde Türk bayrağının simgesi ay ve yıldız şekli kırmızı renkli olarak görülüyor. Diğerinde ise ayyıldız şekli siyah olarak yer almış… Anlaşılan o ki ikincisini hazırlayanlar “Panik” ortamında bir nüfus cüzdanı defteri bularak film çekilmiş Atatürk’ün de kafa fotoğrafını içine yerleştirilmiş…

Peki, Atatürk’ün 10 Kasım 1938 tarihinde öldüğünde basın yayın organlarında yer alan “1880-1938” tarihlemesi ne anlama geliyordu. Devlet resmen Atatürk’ün doğum tarihini 1880 olarak açıklamıştı. Bu görüşleri doğrulayacak pul bile bastırılmıştı. Perde arkası aralandığında ise ulaşılan bilgilere göre Atatürk’ün ölümünden kısa süre sonra gizli bir el Atatürk için çok acele nüfus cüzdanı hazırlanması emrini vermişti. Her iki nüfus cüzdanında da “Mustafa” isme yer almamıştı. Halbuki, Mustafa ismi aile yadigarı idi. Babası ve annesinin yıllar önce Selanik’te kulağına ezan okunarak verilen isimdi Mustafa… Aynı zamanda İslam peygamberi Hz. Muhammed’in de ismi idi.

Yıllar önce Türkiye devleti, milli eğitime bağlı okullarda okutulmak üzere (1933 yılında) liseler ve ORTAOKULLAR İÇİN Tarih kitabı hazırlatmış, kurtuluş savaşına ve Mustafa Kemal’e de yer verilmişti. Liseler için hazırlanan Tarih-IV kitabının sayfaları arasında Mustafa Kemal hakkındaki özgeçmiş bilgileri şöyle yer almıştı:

“Son müstakil Türk devletinin yani Osmanlı İmparatorluğunun yıkılması gibi Türk tarihinin pek buhranlı bir devrinde Türk milletinin kudret ve hayatiyetini temsil eden Mustafa Kemal, 1880 senesinde doğmuştur”. Atatürk hakkındaki bu bilgiler, soy ismi kanunu çıkarıldıktan sonraki yıllarda bile okutulmuştu okullarda. Atatürk’ün Harp okulu ve 192O yılında TBMM Reisi olduğunda, 1923 yılında Cumhurbaşkanı seçildiğinde kendisi için hazırlanan nüfus hüviyet belgelerinde doğum tarihi Rumi- 1296 yılı yazılmıştı. Bahsi geçen 1296 yılının karşılığı 584 rakamı eklenerek miladiye çevriliyordu. Ki böyle bir işlem sonrası Atatürk’ün 1880 yılında doğduğu tarihi ve bilimsel gerçeklere de uygundu.



Atatürk’ün doğum tarihinin 1880 olduğunu gösteren resmi pullar

Atatürk’ün kimliğini ortaya koyan nüfus cüzdanlarını ölümünden sonra panik ortamında hazırlayan “gizli bir el” hata üzerine hatalar yaparak bir şeyi çok iyi düşünmüşlerdi: O’nun nüfus cüzdanındaki Mustafa ismini silmeyi!

(Cezmi Yurtsever)